Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın hissedildiğini anlatan bir ölçüttür; nota çeşitliliğiyle aynı şey değildir. Değerlendirmeye ateşlemeden başlamak doğru olur, çünkü kuru yaprağın ham kokusu elinize bir referans noktası sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Bu aşamada tadımda no. 1 tubos benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte damakta beliren koku ne kadar net ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır hem de bu küçük alışkanlık bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Sonucu o anda kaydetmek gerekir, zira bellek kısa sürede kaybolur. Aynı çubuğu birkaç kez koklamak hatayı önler zira kalabalık yerlerde ince notalar çabucak kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi değildir; yalnızca gücü anlatır. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek ve kriterleri baştan belirlemek en doğru yol olur. Ölçüt netleşince her puro aynı cetvelle değerlendirilir ve yorumlar birbirini tutarlı olur. Değerlendirme esnasında telefon kenarda durursa odaklanma artar.
İlk üçte bir bölümden sonuna aroma yolculuğu
Bir sigarillonun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek bir çekişle değerlendirmek doğru olmaz ayrıca baştan davranıp sonuç çıkarmak kolay yapılan bir yanlıştır. İlk üçte birlik bölümde tat genellikle yumuşak ama net başlar tabii ki bu sıralama her üründe birebir geçerli olmayabilir. No. 3 tubos gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre çabuk geçer zira asıl tat genellikle burada gizlidir. İkinci evrede aroma gücü çoğu zaman zirveye yaklaşır ama tonlar koyulaşır ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden çıkarılan sonuç eksik kalır. Petit churchills gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş görülür gerçekten bu sebeple sakin ilerlemek fayda getirir. Son bölümde ısı arttığından acımsı notalar baskın olabilir nitekim ısınmış yaprak kendi karakterini yalnızca ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir not yazmak daha adil sonuç sağlar. Bölümlerin sınırı genellikle keskin olmaz, bu yüzden yaklaşık olarak üçe bölmek yeterlidir. Değişimleri yakalamak adına çekiş aralığını sabit tutmak önemlidir. Art arda çekmek sıcaklığı yükseltir ve aromayı çarpıtır.
Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha okunur hâle getirir mutlaka aynı ışık ile sessiz bir köşe tercih edilmelidir. Birden beşe giden bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu da tadım notlarını insandan insana daha karşılaştırılabilir yapar. Bir hafif notayı, beş ise ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı gösterir böylece odak dağılmaz ve yorum doğruluğu yükselir. Romeo y julieta petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük basamaklarda yer alır ve sonradan bakıldığında neyi kastettiğiniz kolayca hatırlanır. Romeo julieta petit julietas kutusu benzeri aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden yakın bir not çıkarabilir aksi halde aynı çubuk iki farklı puan alabilir. Notu yazmadan önce en az üç nefes almak şarttır öte yandan yarım notlar vermek gereksiz bir karmaşa yaratır. Ölçeği her tadımda değiştirmemek kıyaslamayı güvenilir yapar. Ölçeğin orta noktası en çok tercih edilen puandır, çünkü dengeli çubuklar büyük kısmını kapsar. Uç noktalardaki puanlar yalnızca belirgin durumlarda verilmelidir. Böylece not defteri anlamlı olur.
Kalın çubuk ile ince çubuk arasında yoğunluk farkı
Çubuğun kalınlığı, yanışın sıcaklığını hem de yoğunluğunu belirgin biçimde değiştirir bu nedenle yanış hattının eşit ilerlemesini da gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk yanar, dolayısıyla keskin tonlar çabuk öne çıkar gerçekten ince çubuklarda ısı artışı belirgin biçimde çabuktur. Petit royales aroma profili benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca gözlemlersiniz yanma hızı de tadı doğrudan değiştiren bir etkendir. Kalın çubuklarda duman daha yavaş gelir ama aromalar daha geç açılır hem de bu çabukluk aromanın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme düzensizse yorum bölümüne eklenmelidir. Serin duman aromayı daha okunur yapar fakat gücünü düşürmez aksine geniş gövdede duman daha uzun bir süreye yayılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara eklemek gerekir. Farklı kalınlıklarda iki ürünü aynı oturumda denerken ilk olarak inceyi ardından kalını içmek iyi olur. Bu şekilde güçlü tat hafif olanın tadını bastırmaz. Aradaki bekleme süresi yaklaşık otuz dakika olmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki kanaldan gelir: damaktaki his ile burnun duyduğu aroma hâlbuki bu iki kanal birbirini besler fakat aynı şey değildir. Gücü dikkatle yorumlamak adına bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek gerekir bu ayrım başta küçük görünse de sonuçları epey değiştirir. Dumanı ağızdan verirken burundan yavaşça çıkarmak burun geçişi denemesidir örneğin ılık bir soluk aromayı daha zengin açar. Short churchills tadım notları benzeri kremsi bir robusto bu denemede koku tarafını belirgin gösterir ayrıca nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Short sports yoğunluğu nasıl benzeri ince bir çubuk de fındıksı notayı daha hızlı bırakır hızlı bir nefes ise ince tonları örter. Güç dilde düşük fakat koku tarafında belirgin olabilir benzer biçimde çok sıcak bir yemekten hemen sonra algı körelir. Bu iki notu yan yana koymak öğretici olur; Bu iki notu ayırmak kafa karışıklığını önler. Yeni başlayan tadımcılar için ilk adımda koku yoluyla algılanan notalara odaklanmak daha kolaydır. Zamanla dil tarafı de ayrıntı göstermeye başlar. Farklı aromaları isimlendirmeyi alışkanlık yapmak hafızayı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Damak doyduğunda aroma gücü olduğundan zayıf hissedilir üstelik öğün aralarında tadım yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Dolayısıyla her çubuktan önce ılık bir yudum su içmek iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen yoğunluğun olduğu gibi okunmasını mümkün kılar. Wide churchills neye benzer gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda daha uygundur çünkü doymuş bir ağız en güçlü aromayı bile soluk gösterir. Şekersiz kahve kavrulmuş tonlarını öne çıkarır, tatlı içecek ise onları gölgeler ayrıca buzlu sıvılar damağı duyarsızlaştırır ve aroma algısını azaltır. Beşli ince puro paketi benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi notası su ile daha net anlaşılır o nedenle temizlik aşaması atlanmamalıdır. Eşlikçiyi her seferinde sabit tutmak kıyası bozmaz gerçekten yoğun şekerli içecekten hemen sonra keskin notalar gerçekte olduğundan güçlü hissedilir. Doyduktan hemen sonra değerlendirme denemek önerilmez. Kahve ve su dışında çay da düşünülebilir; önemli olan seçimin şekersiz olmasıdır. Damak tazelendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle girişilen tadım sıklıkla hatalı sonuçlanır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo formatında içim kısa sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha dar bir alanda yaşanır üstelik başlangıç notu bu ölçülerde çabucak silinebilir. Bu yüzden ilk çekişler ile son çekişler arasındaki farkı yakalamak özen ister bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne göre daha sabırlı izlenmelidir. Romeo julieta 20 club gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece aroma gücünü izlemeyi rahatlatır çünkü her nefesin ağırlığı daha büyüktür. 20 mini sigarillo nasıl içilir benzeri mini ölçü de sedir tonunu çabucak ortaya koyup biter çünkü değişim uzun süre değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek çubuktan daha güvenilir sonuç sunar bu sebeple sakin ve eşit aralıklı çekiş önerilir. Kutu kokusu başlangıçtaki ilk izlenimi belirler dolayısıyla not almayı çubuk yanarken değil de hemen bitince denemek daha rahattır. Bu izlenimi ayrı yazmak iyidir. Boy kısaldıkça aroma ayrıntısı daralır, ama yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu nedenle küçük çubuk değerlendirmelerini büyük boy kayıtlarıyla doğrudan karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bölüm açmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir tadım aroma gücü konusunda güvenilir bir yargı vermez yani her deneme bir öncekinin üstüne eklenir. Ruh hali, oda kokusu ve saat algıyı değiştirir bu düzen üç dört tadımdan sonra belirgin fayda verir. Dolayısıyla küçük bir not defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar defalarca baştan öğrenilir. 20 aniversario yoğunluğu nasıl gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı çubuğa dönüp göz atmak gelişimi ölçmenizi sağlar. Bastiones kutusu benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu de aroma notunun ne kadar oynadığını gösterir bu da zaman kaybına yol açar. Saat, çubuk adı ve puan deftere girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride okunduğunda şaşırtıcı farklar barındırır. Notlar birbirinden iki puandan çok fark çıkıyorsa şartlar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçütünüz netleşir. Kayıtta öz ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha kullanışlıdır. Örneğin orta bölüm güçlü sedir tonu şeklinde bir kayıt tatmin edici sayılır. İleride okunduğunda net olmalıdır.
Gövde ile aroma yoğunluğunu birbirinden ayırmak
Dolgunluk, içimin ağızdaki dokusunu anlatır; aroma gücü de tatların şiddetidir zira bu iki özellik aynı doğrultuda hareket göstermek mecburiyetinde değildir. İkisi çoğu zaman birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu ikisini ayırmak nihayetinde daha dürüst bir yorum ortaya çıkarır. El principe tadım notları gibi küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sedir tonunu belirgin taşıyabilir örneğin ağır bir içim sönük bir tatla birleşebilir. La cabaña aroma profili benzeri dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem tonunu yüksek tutar üstelik dolgun bir içim aromasız da kalabilir. Demek ki hafif içimli bir puro yüksek lezzet sunabilir aksi durum da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki puan yazmak yeterlidir bu nedenle tek kelimeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı değerlendirmek iyidir. Gövdeye bakıp aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Aynı gövdeli iki ürün arasında aroma farkı aramak hassas bir beceridir. Bu yeteneğin gelişmesi sabır ile tekrarlı kayıt almayı gerektirir. Nihayetinde en iyi ölçüt kendi tercihiniz kalır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Ortam, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım koşulları değiştirmemekle başlar. Nemi düşük bir havada tütün hızlı yanar ve keskin notalar abartılır bu sebeple ortam şartlarını de deftere geçirmek akıllıca olur. Çok nemli ortamda ise çekiş tıkanır ve lezzet bastırılır ısı de yaprağın ısınma hızını etkileyen başka bir etkendir. San cristobal la prado puro gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken kutunun koruduğu durumu dikkate almak gerekir yoksa farklı günlerde ortaya çıkan not farkı çubuktan sanılabilir. San cristobal magnífico puro gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda karşılaştırılırsa fark net görülür değerlendirme günü planlarken bu etkeni hesaba katın. Havalandırma odadaki kokuları azaltır, parfüm ise algıyı bozar oysa asıl etken sıklıkla ortamdaki nem ya da esinti çıkar. Tadımı her seferinde aynı odada tekrarlamak en tutarlı yoldur. Havasız bir ortamda koku birikirse ikinci çubuğun aroması yanlış algılanabilir. Pencere açıklığı bırakmak çoğu zaman işe yarar. Rüzgar çok güçlüyse kül yapısı bozulur.